Khuyến khích chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong phổ biến, giáo dục pháp luật

Điều gì đã xảy ra

Báo Đại biểu Nhân dân và Báo Chính phủ (baochinhphu.vn) cùng đưa tin về định hướng khuyến khích đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong công tác phổ biến, giáo dục pháp luật tại Việt Nam. Đây là nội dung được đề cập trong quá trình hoàn thiện khung pháp lý liên quan đến hoạt động phổ biến, giáo dục pháp luật, với trọng tâm là mở rộng vai trò của công nghệ số trong việc đưa thông tin pháp luật đến gần hơn với người dân.

Theo hai nguồn tin, định hướng này đặt mục tiêu tận dụng các nền tảng số và công cụ AI để nâng cao hiệu quả tuyên truyền, giáo dục pháp luật, thay vì chỉ dựa vào các hình thức phổ biến truyền thống. Việc hai cơ quan báo chí gắn với Quốc hội và Chính phủ cùng đưa tin cho thấy đây là một chủ trương đang được thảo luận ở cấp hoạch định chính sách, hướng tới việc thể chế hóa vai trò của công nghệ trong lĩnh vực này.

Vì sao điều này quan trọng

Đối với các cơ quan quản lý nhà nước và những đơn vị đang triển khai chuyển đổi số trong khu vực công, đây là tín hiệu cho thấy công nghệ số và AI ngày càng được nhìn nhận là công cụ nền tảng, chứ không chỉ là giải pháp hỗ trợ, trong việc thực thi các nhiệm vụ mang tính xã hội rộng như phổ biến pháp luật. Khi pháp luật và chính sách công được số hóa và cá nhân hóa tốt hơn nhờ AI, khả năng tiếp cận thông tin của người dân — đặc biệt ở các nhóm ít có điều kiện tiếp cận kênh truyền thông truyền thống — có thể được cải thiện đáng kể.

Với các tổ chức tư nhân và khu vực dịch vụ công, xu hướng này cũng phản ánh một chuyển dịch lớn hơn: chuyển đổi số không còn giới hạn ở hiệu quả vận hành nội bộ, mà đang mở rộng sang vai trò định hình cách thức nhà nước tương tác và giáo dục công dân — một khía cạnh gần với thiết kế trải nghiệm dịch vụ công (GovTech).

Góc nhìn của Renascence

Phổ biến pháp luật vốn là một bài toán về hành vi con người nhiều hơn là bài toán về nội dung: vấn đề không chỉ là thông tin có tồn tại hay không, mà là liệu nó có được truyền tải đúng thời điểm, đúng định dạng và đúng ngôn ngữ mà người dân dễ tiếp nhận nhất.

Nhiều tổ chức khi nói đến “ứng dụng AI trong phổ biến thông tin” vẫn nghĩ đơn giản là số hóa nội dung sẵn có — nhưng giá trị thực sự nằm ở việc thiết kế lại trải nghiệm tiếp cận thông tin theo hành vi thực tế của người dùng, chứ không phải chỉ đưa văn bản pháp luật lên nền tảng số. Một chatbot pháp lý hay hệ thống gợi ý thông minh chỉ tạo ra khác biệt nếu nó được xây dựng dựa trên cách người dân thực sự đặt câu hỏi và ra quyết định, chứ không phải dựa trên cách văn bản pháp luật được viết ra. Đây là bài học không chỉ dành cho khu vực công: bất kỳ tổ chức nào ứng dụng AI để “giáo dục” khách hàng hay công chúng đều cần bắt đầu từ hành vi người dùng, không phải từ kho dữ liệu sẵn có.