Ticaret Bakanlığı 'Yüzde 80 indirim' ve 'Son 14 günün en düşük fiyatı' ifadelerini yanıltıcı buldu

Ne oldu

Ticaret Bakanlığı, indirim ve fiyat kampanyalarında kullanılan iki ifadeyi yanıltıcı bularak harekete geçti. Yeni Şafak'ın haberine göre bakanlık, tüketicinin karar vermesinde etkili olabilecek "Yüzde 80 indirim" ve "Son 14 günün en düşük fiyatı" ifadelerini affetmedi. Haberde işlemin türü, uygulanan yaptırımın tutarı ve ifadeleri kullanan işletmeler ayrıntılı olarak yer almıyor; bu nedenle olayın kapsamı yalnızca bakanlığın tespiti ölçüsünde değerlendirilebilir.

Neden önemli

Fiyat ifadeleri, müşterinin bir teklifi değerlendirirken ilk baktığı bilgidir ve deneyimin en görünür parçasıdır. "Yüzde 80" gibi büyük bir oran, tüketicinin zihninde bir referans fiyat oluşturur ve bu referans, gerçek fiyatın değerlendirilmesini çarpıtabilir. Davranışsal iktisatta bu etki çapalama olarak bilinir. "Son 14 günün en düşük fiyatı" ifadesi ise iddianın doğruluğunu tüketicinin kendisinin kontrol edemeyeceği bir geçmiş veriye bağlar. Bu tür bir ifade, güven kaybını doğrudan müşteri ilişkisine taşır.

Dijital kanallarda fiyat ve indirim mesajlarının sayısı ve hızı arttıkça, bu mesajların şeffaflığı da hizmet tasarımının bir parçası hâline geliyor. Kurumlar için mesele yalnızca mevzuata uymak değil, kampanya metinlerini tüketicinin doğrulayabileceği biçimde kurgulamaktır.

Rakamlarla

• 2 adet ifade, bakanlık tarafından yanıltıcı olarak değerlendirildi.
• Yüzde 80, incelenen kampanyalardan birinde öne çıkarılan indirim oranıydı.
• 14 gün, ikinci ifadenin dayandığı kıyaslama süresiydi.

Renascence'ın görüşü

Bu haber, indirim dilinin yasal sınırlarını hatırlatmanın ötesinde bir şey gösteriyor: müşteri, bir fiyatın "en düşük" ya da "yüzde 80" olduğunu ancak bunu kendisi doğrulayabildiğinde gerçekten anlar. Çoğu yönetici bu tür ifadeleri pazarlama başlığı olarak görür, oysa her biri müşterinin karar mimarisine doğrudan müdahale eder.

Bir indirim iddiası, müşterinin kendi kendine kontrol edebileceği bir kanıtla birlikte sunulmadığı sürece güven değil, şüphe üretir. Çapalama etkisi, en çarpıcı rakamı öne çıkaran kampanyalarda en güçlü olandır, dolayısıyla bu etkiyi bilerek tasarlamak sorumluluk gerektirir. Müşteri odaklı bir operatör, her kampanya metnini sormalıdır: Müşteri bu iddiayı üç dakikada doğrulayabilir mi? Cevap hayırsa, ifadeyi değiştirmek hem hukuki risk hem de sadakat kaybı riskini azaltır.